“Trước đây bán hàng trên TEMU như ăn đồ ăn nhanh, giờ mới thấy TikTok mới là món ăn riêng.”
—— Một người bán hàng chuyển sang TikTok chia sẻ
I. “Niềm vui giá rẻ” của người Mỹ bỗng biến mất
Tuần trước, một người bạn Mỹ nhắn tin phàn nàn: “Mấy người bán Trung Quốc sao thế? Cái quần 15 đô trên TEMU tăng lên 22 đô rồi!”
Đằng sau lời phàn nàn của anh ta làchính sách thuế quan mới của chính phủ Mỹ: từ ngày 4/2, hủy bỏ chính sách miễn thuế cho các gói hàng dưới 800 đô, hàng Trung Quốc đồng loạt tăng giá.
Trong cơn bão này, người chịu thiệt nhất chính là “người bán toàn quyền” của TEMU. Những người bán này vốn chỉ cần giao hàng cho nền tảng, nằm chờ chia lợi nhuận, giờ đây bị thuế quan làm choáng váng – giá một chiếc váy tăng 13%, chảo rán gần 30%, người tiêu dùng Mỹ trực tiếp quay lưng không mua.
Một người bán trên Xiaohongshu than thở:
“Hôm qua còn bán 500 đơn/ngày, hôm nay về 0! TEMU im lặng gỡ hàng của tôi xuống thay bằng hàng kho địa phương, không một lời giải thích…”
Cảm giác “dùng xong vứt” này khiến nhiều người bán nản lòng. Và kịch tính thay, khi TEMU luống cuống triển khai bán toàn quyền một phần, thì nhóm người bán trên TikTok Shop lại bùng nổ tin vui:
“Hôm nay livestream bán cháy hàng! Thuế quan? Không tồn tại!”
Một người bán sạc dự phòng thế hệ 95 khoe dữ liệu hậu trường, doanh thu ngày hôm đó tăng gấp 3 lần.
Tuy nhiên, hiện tại, tình trạng này có lẽ sẽ không kéo dài lâu.
Sau đó, Trump lại ban hành lệnh hành pháp, nói rằng Mỹ sẽ tạm thời cho phép các gói hàng nhỏ từ Trung Quốc tiếp tục được hưởng miễn thuế, hoãn hủy bỏ “miễn thuế giá trị nhỏ” để tránh gián đoạn thương mại.
Mặc dù hành động thất thường của Trump khiến người ta nghi ngờ đây là nhượng bộ dưới áp lực từ Bắc Kinh.
Nhưng thực tế không phải vậy, một bài báo của Reuters chỉ ra rằng, sau khi lệnh cấm được ban hành, một số sân bay Mỹ xảy ra tình trạng ùn tắc nghiêm trọng các gói hàng nhỏ, gây áp lực lớn cho vận chuyển hàng hóa tại sân bay và làm hỗn loạn hệ thống logistics.
Vì vậy, Nhà Trắng mới tạm dừng lệnh cấm và tìm cách đối phó với tình huống khẩn cấp này, nhằm đảm bảo hệ thống nhập khẩu hàng hóa hoạt động hiệu quả.
Khi Nhà Trắng xử lý xong mọi vấn đề, lệnh cấm miễn thuế này rất có thể sẽ được thực thi.
II. “Thao tác thần kỳ” của TikTok: Khiến người Mỹ vừa lướt video vừa móc hầu bao
Tuke đã trò chuyện sâu với một số người bán chuyển sang TikTok và phát hiện, họ có thể tránh được cú sốc thuế quan nhờ ba mũi nhọn của nền tảng:
1. Giấu hàng trong sân sau của người Mỹ
“Bạn nghĩ chúng tôi gửi hàng từ Trung Quốc? Đã dự trữ từ sớm ở kho New Jersey rồi!” Một người bán đồ gia dụng tiết lộ. TikTok yêu cầu bắt buộc dự trữ hàng trước tại kho nước ngoài, thuế tăng 10%? Chia ra mỗi cốc chỉ thêm 0,2 đô, người tiêu dùng không hề nhận ra.
Ngược lại, TEMU, phần lớn gói hàng bay thẳng từ Thâm Quyến đến New York, thuế quan kéo chi phí tăng vọt, chỉ còn cách tăng giá cắt cổ người tiêu dùng – kết quả là người mua chửi, người bán gánh tội.
2. Biến bán hàng thành “xem phim”
“Trước đây đăng sản phẩm lên TEMU như ném đá xuống biển, giờ quay video ngắn trên TikTok như thả mồi vào đàn cá.” Một người bán thời trang nữ trình diễn bí quyết bán chạy của mình:
· Quay video “biến hóa trong một giây” tại văn phòng, link mua váy tăng 200 lượt click
· Khi livestream, để người dẫn Mỹ thử và chê bai, xóa sạch 500 sản phẩm tồn kho ngay lập tức
Nền tảng còn tung tiền khuyến khích sáng tạo: quay video miễn phí hoa hồng, tổ chức livestream tặng traffic, biến bán hàng thành cuộc thi nội dung.
3. Kéo người bán chơi “nâng cấp thương hiệu”
Điều khiến Tuke ngạc nhiên nhất là TikTok còn dạy người bán tăng giá.
“Họ nói rõ rằng trong dịp Black Friday, sản phẩm dưới 8 đô không được trợ cấp, ép chúng tôi làm chất lượng.”
Một người bán đồ điện tử khoe tai nghe mới của mình – cùng một nhà máy, nhưng gắn nhãn “dành riêng cho giới trẻ sành điệu”, giá cao hơn TEMU 40%, lại bán chạy hơn.
III. Dòng chảy ngầm: Người bán Trung Quốc đang “thay đổi số phận”
Mấy ngày nay đi khảo sát khu công nghiệp Thâm Quyến, Tuke phát hiện ba thay đổi thú vị:
1. Lo lắng của chủ kho
“Trước đây khách hỏi ‘có thể rẻ thêm 5 hào không’, giờ hỏi ‘có thể nhập kho Mỹ trong một tuần không’.” Một ông chủ công ty logistics cho biết, đơn đặt hàng kho nước ngoài tăng vọt 300%, phí thuê kho tăng hai lần mỗi tháng.
2. Sự bùng nổ của đào tạo người dẫn
“Lớp dạy livestream tiếng Anh, học phí từ 3888 tăng lên 12888 mà vẫn đầy.” Một người phụ trách trung tâm đào tạo tiết lộ, thậm chí có người bán lập nhóm đi học cách dùng hài hước kiểu Mỹ để kể chuyện sản phẩm.
3. Sự trợ giúp thần kỳ của công cụ AI
Tại khu tập trung người bán Bản Điền, Tuke gặp người bán thế hệ 00 dùng công cụ thần kỳ AI DeepSeek: “Cho nó phân tích chủ đề nào đang hot, tạo 20 kịch bản video, tôi chọn hai cái để quay.” Anh chàng từng bán 30.000 đô/tháng này, giờ nhờ AI chọn sản phẩm + bắt trend, kiếm 100.000 đô/tháng trên TikTok.
Nhìn cảnh nhóm người bán TEMU than khóc khắp nơi, Tuke nhớ lại làn sóng đóng cửa shop Amazon năm 2015 – năm đó người bán dựa vào刷单 (thao túng đơn hàng) ngã rạp, những ai sống sót đều là người làm sản phẩm nghiêm túc.
Vì vậy, Tuke đưa ba lời khuyên cho người kinh doanh xuyên biên giới:
1. Kho quan trọng hơn giá cả:Kho nước ngoài là áo chống đạn của bạn, đừng đợi đạn bay mới tìm chỗ ẩn nấp
2. Nội dung quan trọng hơn trang chi tiết:Người Mỹ từ lâu không xem ảnh sản phẩm hiệu ứng rẻ tiền, họ muốn xem bạn kể chuyện hài
3. Thương hiệu quan trọng hơn giá rẻ:Cùng một sợi cáp dữ liệu, gắn nhãn “hàng hot TikTok” có thể bán thêm 5 đô
“Trước đây chúng ta thường nói ‘rẻ là chân lý’, giờ mới thấy, chân lý thực sự là làm cho mình trở nên không thể thay thế.”
Cây gậy thuế quan đã đánh thức người bán Trung Quốc: thời kiếm tiền nhanh nhờ kẽ hở chính sách đã hết. Khi người bán TEMU than vãn trong nhóm bảo vệ quyền lợi, những người chơi sớm trên TikTok đã lái Porsche đi đàm phán hợp tác kho nước ngoài.
“Giá rẻ là ngõ cụt, nội dung mới là luồng đi mới.”
Thế giới này luôn thưởng cho những ai nhìn rõ hướng đi – bây giờ quay đầu, vẫn còn kịp.
(Theo yêu cầu của người được phỏng vấn, một số nhân vật sử dụng bí danh)



