Từ ngày 23 tháng 6, Mỹ sẽ chính thức áp thuế lên tới 50% đối với thiết bị gia dụng nhập khẩu làm từ thép. Đây không phải là một điều chỉnh thương mại đơn giản, mà là một đòn giáng mạnh thực sự, giáng thẳng vào tâm can các doanh nghiệp xuất khẩu thiết bị gia dụng trong nước!
Đối với nhiều doanh nghiệp sản xuất vừa và nhỏ vẫn đang sống nhờ gia công OEM, chính sách mới này gần như thay đổi hoàn toàn logic sinh tồn chỉ sau một đêm.
Nguồn ảnh: Internet
Đơn hàng xuất khẩu giảm mạnh, áp lực lên các nhà máy OEM là không thể chịu nổi
“Vừa ký đơn hàng với bên Mỹ, họ nói phải đàm phán lại giá, nếu không sẽ hủy.” Đây là lời phàn nàn thực tế của một quản lý nhà máy gia công thiết bị gia dụng cỡ vừa ở Ninh Ba trong nhóm chat WeChat. Những tiếng nói như vậy ngày càng nhiều trong hai tháng qua.
Xuất khẩu thiết bị gia dụng bằng thép sang Mỹ vốn đã có lợi nhuận cực kỳ thấp, chỉ dựa vào quy mô để chạy số lượng. Một khi bị áp thêm thuế 50%, số lợi nhuận ít ỏi này gần như bị “vét sạch”, và loại thuế này không tính theo giá trị của toàn bộ sản phẩm, mà áp riêng cho phần thép, nói thẳng ra là hễ bạn dùng thép thì phải nộp thêm tiền.
Nhiều nhà máy cố gắng tiếp tục cung hàng, nhưng nhanh chóng phát hiện ra rằng khách hàng Mỹ cũng đang trì hoãn thanh toán, tiền đặt cọc không còn, chu kỳ thanh toán kéo dài, dòng tiền không trụ nổi, lương công nhân cũng trở thành vấn đề. Và những “giải pháp” thực sự có thể nói ra, thực ra không nhiều.
Nguồn ảnh: 21st Century Business Herald
Đi “ra biển lớn” ở đâu? Mọi người bắt đầu nhìn sang các thị trường ngoài Mỹ
Trước đây khi nói đến “ra biển lớn”, nhiều người mặc nhiên nghĩ đến thị trường Mỹ. Nhưng bây giờ, logic này bắt đầu bị phá vỡ.
Việt Nam, Thái Lan, Indonesia trở thành những “thị trường dự phòng” đầu tiên. Nhiều nhà máy bắt đầu tiếp xúc với các nhà máy địa phương, hoặc thậm chí cân nhắc đầu tư xây dựng nhà máy.
Một số doanh nghiệp khác bắt đầu thực sự coi trọng thị trường châu Phi, nơi trước đây bị cho là “lợi nhuận thấp, thị trường nhỏ”. Ví dụ như Ninh Ba Feilong Home Appliances, đã tung ra một chiếc máy giặt thông minh chống mốc tại Nigeria, doanh số bất ngờ tốt, kim ngạch xuất khẩu trong năm tháng tăng 50% so với cùng kỳ.
Các thị trường này có mức độ chấp nhận cao đối với các sản phẩm có hiệu suất giá cao, cạnh tranh cũng không quá khốc liệt, thậm chí có thể tạo nên một “luồng đi mới”.
Phỏng vấn Ninh Ba Feilong Home Appliances Nguồn ảnh: CCTV13
Thương hiệu lớn có khả năng chịu áp lực tốt hơn, nhưng cũng không hề nhẹ nhàng
Nhiều người cho rằng các thương hiệu lớn ít bị ảnh hưởng vì họ “có tiền, có kênh, có cơ sở”. Đúng vậy, Haier có GE tại Mỹ, Midea có nhà máy ở Mexico, Gree cũng đã có sự bố trí toàn cầu từ lâu. Bề ngoài, họ có không gian để xoay sở.
Nhưng đây không phải là một lá bài vạn năng. Một mặt, giá nguyên liệu thô toàn cầu cũng đang tăng, bản thân thép đã đắt, nay còn thêm thuế, chi phí sản xuất cũng tăng theo; mặt khác, việc xây dựng chuỗi cung ứng, niềm tin thương hiệu và hệ thống dịch vụ hậu mãi ở nước ngoài vốn là một khoản đầu tư lớn.
Nhiều thương hiệu cũng phải tính toán lại, sản phẩm nào có thể giữ lại? Mảng kinh doanh nào cần chuyển đổi? Không phải cứ “có nhà máy ở nước ngoài” là có thể không sợ gì cả.
Nguồn ảnh: Internet
Nhân làn sóng thuế quan này, thúc đẩy một cuộc nâng cấp sản phẩm
Cũng có người trong ngành thẳng thắn rằng thuế quan thực ra đã buộc các doanh nghiệp phải chuyển đổi.
Con đường dựa vào OEM và cạnh tranh giá rẻ trước đây ngày càng hẹp, ngược lại, những doanh nghiệp đã sớm bố trí theo hướng thông minh hóa và cao cấp hóa lại tỏ ra bình tĩnh hơn.
Ví dụ, một số nhà sản xuất bắt đầu thử nghiệm sử dụng vật liệu composite để thay thế thép, một số khác đang làm máy giặt AI, tủ lạnh thông minh, trực tiếp thoát khỏi điểm “thép” và đánh vào giá trị gia tăng.
TCL đã cho ra mắt một máy điều hòa AI hỗ trợ điều khiển từ xa, mặc dù giá đắt hơn 30% so với sản phẩm thông thường, nhưng bán rất chạy tại Mexico. Điều này cũng cho thấy, con đường cao cấp không phải là “đắt thì không bán được”, mà là có tạo ra được sự khác biệt hay không.
Đôi khi, “bị thúc ép” lại chính là khởi đầu cho sự nâng cấp ngành công nghiệp!

TCL tham gia Hội chợ Thiết bị Gia dụng & Điện tử Tiêu dùng Trung Quốc Nguồn ảnh: TCL
Cơn bão này vẫn chưa kết thúc
Xung đột thương mại không phải mới có năm nay, nhưng nhịp độ áp thuế 50% lần này rõ ràng nhanh hơn và mạnh hơn trước. Từ thép đến thiết bị gia dụng bằng thép, ra đòn liên hoàn, khó có thể không liên tưởng đến một sự “tái cấu trúc nhân tạo” của chuỗi công nghiệp.
Và đối với ngành sản xuất Trung Quốc, đây tuyệt đối không chỉ là một rủi ro bên ngoài đơn thuần, mà giống như một tấm gương phản chiếu những điểm yếu của chúng ta về cơ cấu xuất khẩu, năng lực thương hiệu và bố trí toàn cầu.
Có thể một số doanh nghiệp sẽ buộc phải rút lui, một số thương hiệu sẽ dừng lại ở đây, nhưng nhất định cũng sẽ có người tận dụng cơ hội này để bước lên một đường đua mới.
Hai chữ “ra biển lớn” bây giờ không chỉ đơn giản là bán hàng ra nước ngoài nữa, nó bao hàm khả năng định giá, sức mạnh sản phẩm, ảnh hưởng thương hiệu và sức mạnh tổng hợp của sản xuất phối hợp toàn cầu.
Đây là một cuộc thanh lọc, ai có thể ở lại mới thực sự là kẻ mạnh!



